Borsada Yatırım Yapmak Mantıklı mı?

Borsada Yatırım Yapmak Mantıklı mı?İnsanların birikimlerini değerlendirmek için bir takım girişimleri olur. Bunların büyük çoğunluğu yatırım piyasaları tarafında gerçekleşir. Çünkü yatırım piyasaları birikimlerin ciddi oranda artışlarını sağlamaktadır. Ülkemizde yatırım piyasalarının başında ise borsa gelir. Forexte de borsa gibi yatırım yapabilirsiniz. Forex ile borsa aynı şey mi merak ettiğinizin farkındayız. Birbirlerine çok benziyorlar. Forexin işlem avantajları oldukça fazladır. Fakat borsanın ülkemizde ki geçmişi oldukça eskidir ve bu yüzden tercihi daha fazladır. Böylelikle önce borsa nedir ve içerisinde neler barındırır inceleyelim.

Borsa Nedir? Ne Tür Ürün ve Araçlar İşlem Görür?

Borsa, hisse senedi, tahvil, bono gibi değerli kağıtlar, aracı kuruluş varantları, sertifikalar, borçlanma araçları, vadeli işlem sözleşmeleri, opsiyon sözleşmeleri, kira sertifikaları ve kıymetli maden ve taşlarla birlikte çeşitli emtia ürünlerinin işlem gördüğü genel pazarlardır. Bu pazarlara dünya genelinde bakarsak çok sayıda yatırım aracı görülür. Çeşitli metaller, emtia ürünleri ve daha birçok alanda ihtisaslaşarak uzmanlaşmış ve çok büyük hacimlerde işlemlerin gerçekleştirildiği borsalar mevcuttur. Bizim ülkemizde ise durum biraz daha farklıdır. Ülkemizde ağırlıklı olarak borsada hisse senedi işlemleri gerçekleştirilmektedir. Hisse senetlerinin dışında ülkemizde çeşitli küçük ihtisas borsaları da mevcuttur ama işlem hacmi olarak çok düşük niteliktedirler. Günümüzde bunları hareketlendirmek için hükümetin yaptığı çeşitli çalışmalar mevcuttur.

Hisse Senedine Sahip Olan Yatırımcıların Hakları

Belirttiğimiz gibi ülkemizdeki borsada ağırlıklı olarak hisse senedi işlemleri gerçekleştirilir. Hisse senetleri ise eğer şirket kuruluş sözleşmesinde ayrıca belirtilmezse adi hisse senetleri olarak ihraç edilirler. Bu senetler sahibine ait oldukları Anonim Şirketin sermayesinden ne kadar pay aktardıklarını gösterir. Bunun dışında başka haklar da sağlarlar. Örneğin; yönetime katılma hakkı, bilgi alma hakkı, rüçhan hakkı yani bedelli sermaye artırımlarında öncelikli olarak hisse senedi satın alma hakkı, tasfiyeye gidildiğinde tasfiyeden bakiye kalırsa bakiyeden pay alma hakkı gibi çeşitli haklar da sağlarlar. Hisse senedi alım – satım yapabilmek için ülkemizde işlem gördüğü borsaya ise ‘Borsa İstanbul’ denir.

Hisse Senetlerinin İşlem Gördüğü Pazarlar

Şirketlere ait hisse senetleri istenilen gereklilikler yerine getirilince borsada işlem görmeye başlarlar. Bunun için öncesinde halka arz gerçekleştirilir. Halka arzı ise şirketler kendi başlarına yapamazlar. Halka arzları borsada aracılık etmeye yetkili olan SPK yani Sermaye Piyasası kurulundan izin almış bulunan aracı kurumlar ya da bankalar gerçekleştirirler. Hisse senedi ihracı sırasında veya öncesinde yapılan duyuru ve çağrılar neticesinde halka arz işlemi gerçekleştirilir. Bu halka arzlar primli ya da primsiz olarak yapılabilir. Halka arz gerçekleştirildikten sonra şirketin hisse senetleri Borsa İstanbul bünyesinde yer alan pazarlardan bir tanesinde işlem görmeye başlar.

Hisse senetlerinin ağırlıklı olarak işlem gördüğü pazarlara bakacak olursak bunlar yıldız pazar, ana pazar ve gelişen işletmeler pazarı olarak ortaya çıkmaktadır. Hangi şirketin hisse senedinin hangi pazarda işlem göreceğini belirlemek için bazı özel kriterler mevcuttur. Burada önemli olan nokta halka açık olan şirket hissesi tutarının ne kadar olduğudur. Hisse senetleri ile halka açık olan kısmı, piyasa değeri olarak 100 milyon liranın üzerinde olan şirketler yıldız pazarda işlem görürler. Halka açık kısımları 100 milyon lira ile 25 milyon lira arasında kalan şirketler ise ana pazarda yer alırlar. Halka açık olan bölümleri 25 milyon liranın altında olan şirketler de gelişen işletmeler pazarında işlem görmeye devam ederler.

Tabi şirketlerin halka açık kısımlarının piyasa değerleri yılda iki defa yapılan ortalama fiyat belirleme süreci sonunda ortaya çıkar. Böylelikle belirtilen bu limitler dahilinde hangi hisse senedinin hangi pazarda işlem göreceğine karar verilir. İşlemlerin ağırlıklı olarak geçekleştiği bu 3 pazarın dışında pazarlar da mevcuttur. Hisse senedi işlemlerinde ya da şirketin genel işleyişinde olağan dışı durumlar ortaya çıktığında bu şirketin hisse senetleri Anlık izlenme pazarı yani halk arasında kullanıldığı gibi gözaltı pazarında işlem görmeye başlar. Anlık izleme pazarında işlem gören hisse senetleri ile ilgili sürekli olarak kamuya açıklamalar ve gelişmelerle ilgili bilgilendirmeler yapılır. Oluşan olumsuz durumlar konusunda ise şirketler uyarılır. Üç defa uyarı alan şirket ise borsada çıkarılır ve artık borsaya kote olmadığı için burada işlem göremez.

Borsada Neden İşlem Yapalım?

Borsaya yapılacak olan yatırımlar ile ciddi gelirler elde etme şansımız mevcuttur. Borsada doğru yatırımı gerçekleştirebilmek için çeşitli niteliklere sahip olmak gerekir. Öncelikli olarak anlık işlemler yapan bir borsa işlemcisi olmayacağız. Borsada uzun vadeli yatırımlar yapan bir sermayedar gibi hareket edersek, mantıklı seçimlerle ciddi kazançlar elde edebiliriz. Bunun için bize aracılık için hizmeti verecek olan kuruluşu doğru seçmemiz gerekecektir. Yüksek komisyon oranları uygulamayan, iyi kalitede aracılık hizmeti sağlayan, ciddi araştırma ve analizler ile bizi besleyen bir kurumu seçmemiz kar elde etmemiz açısından önemlidir.

Ayrıca borsa riskleri nelerdir ve nasıl önlem alınır hakkında fikir sahibi olmalısınız. Bu kriterler dışında borsa işlemleri öncesinde yeterli bilgi ve tecrübeye sahip olarak burada işlemlere başlamamız gerekir. Bunun için aracılık hizmeti aldığımız kurumdan faydalanarak eğitim alabilir ve bir deneme hesabında çeşitli işlemler gerçekleştirebiliriz. Ayrıca finansal anlamda yeterli okuryazarlığa sahip olmadan yeterli analizleri ve değerlendirmeleri yapmamız mümkün değildir. Bu durumda da sürekli olarak başkalarına bağımlı olarak hareket etmek zorunda kalırız.

Hadi Paylaş!Share on FacebookShare on Google+Tweet about this on TwitterShare on LinkedIn

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir